Ներքնակը (մատրասը) ամեն գիշեր անտեսանելիորեն կուտակում է քրտինքի աղեր,
մաշկի թեփուկներ, փոշետիզեր և հոտեր։ Եռամսյակային խորը մաքրումը ոչ միայն
թարմացնում է ննջարանը, այլև երկարացնում է ներքնակի օգտագործման ժամկետը
և բարելավում քնի որակը։
Ի՞նչ է անհրաժեշտ
- Փոշեկուլ HEPA ֆիլտրով և կահույքի ու ճեղքերի հատուկ վարդակներով
- Միկրոֆիբրային շորեր, փափուկ խոզանակ
- Սոդա (սովորական թխման)
- Ֆերմենտային մաքրող միջոց կենսաբանական բծերի համար, 3% ջրածնի պերօքսիդ (միայն բաց գույների համար), անգույն հեղուկ օճառ
- Սպիտակ թորած քացախ (ըստ ցանկության՝ թեթև հոտազերծման համար)
- Նուրբ ցողիչով շշիկ
- Հովացուցիչներ և/կամ խոնավազերծիչ
- Ներքնակի ծածկաշապիկ/պաշտպանաշերտ (ցանկալի է՝ ամբողջովին փոշետիզերից պաշտպանող)
Կարևոր․ միշտ ստուգեք խնամքի պիտակը։ Լատեքսից կամ memory foam միջուկ ունեցող մատրասները չպետք է թրջվեն․ կիրառեք նվազագույն խոնավություն և առավելագույն օդափոխություն։
Քայլ 1․ ՆԵրքնակերեսի հանում և լվացում տաք ջրում
- Հեռացրեք երեսները, պաշտպանիչ կտորը և բարձերի երեսները։
- Լվացեք անկողնային սպիտակեղենը տաք ջրում (≈60 °C) և չորացրեք բարձր ջերմաստիճանով․ սա նվազեցնում է փոշետիզերի քանակը։
- Բարձերը (եթե թույլատրվում է խնամքի պիտակով) լվացեք կամ գոնե չորացրեք 20–30 րոպե բարձր ջերմաստիճանով։

Քայլ 2․ Փոշետիզերի նվազեցում (չոր մաքրում)
- Ներքնակի մակերեսին ցանեք բարակ շերտ սոդա և թողեք 15–30 րոպե՝ հոտերն ու խոնավությունը կլանելու համար։
- Մանրակրկիտ փոշեկուլեք HEPA սարքով՝ դանդաղ և մաս առ մաս․ վերին շերտը, կողքերը, հիմքը կամ լամելները։
- Ճեղքային վարդակով անցեք կարերի, պոչիկների, բռնակների և ծալքերի վրայով․ հենց այստեղ են սիրում կուտակվել տիզերը։
- Հեռացրեք մահճակալը պատից և մաքրեք լամելները, մահճակալի կառուցվածքը և հատակը։
Խորհուրդ․ պահեք ննջարանի խոնավությունը մինչև 50%, քանի որ խոնավ միջավայրը նպաստում է միկրոբների բազմացմանը։
Քայլ 3․ Բծերի հեռացում (նուրբ և նվազագույն խոնավությամբ)
Ընտրեք ամենափափուկ տարբերակը և օգտագործեք քիչ հեղուկ, հատկապես՝ լատեքսի կամ memory foam-ի դեպքում։
- Թարմ հեղուկներ․ 1 բաժակ սառը ջուր + մի քանի կաթիլ անգույն օճառ․ թեթևակի թրջել, ոչ թե շփել, հետո չորացնել։
- Կենսաբանական բծեր (քրտինք, մեզ)․ թեթևակի ցանել ֆերմենտային միջոց, թողնել ըստ ցուցման, ապա թացացնել։ Կրկնել՝ լիովին չորացնելուց հետո։
- Արյան բծեր (չորացած)․ միայն սառը ջուր։ Դժվար բծերի համար՝ սոդայի մածուկ սառը ջրով, 30 րոպե թողնել, ապա թացացնել։
- Դեղնավուն հետքեր կամ քրտինքի օղակներ (միայն բաց գործվածքների համար)․ շատ սակավ քսել 3% ջրածնի պերօքսիդ, հետո չորացնել։
- Ուղղեք օդափոխիչը տվյալ հատվածի վրա, մինչև այն լիովին չորանա։
Խորհուրդ․ Խուսափեք գունավոր/չնոսրացված միջոցներ և եթերայուղեր ուղղակիորեն ծածկույթի վրա քսելուց. կարող են բծեր և գրգռվածություն առաջանալ:

Քայլ 4․ Անվտանգ հոտազերծում
- Երբ բծերը ամբողջովին չոր են, կրկին մակերեսին ցանեք բարակ շերտով սոդա։ Թողեք առնվազն 1 ժամ (ավելի երկար՝ ավելի լավ), ապա մանրակրկիտ փոշեկուլեք։
- Ըստ ցանկության․ հոտազերծման համար օդում ցանեք քացախի ու ջրի 50/50 լուծույթ (չթրջելով գործվածքը) և միացրեք հովացուցիչները։
- Հնարավորության դեպքում ներքնակը թողեք արևի լույսի և օդափոխության տակ մի քանի ժամ։ Ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները և օդափոխությունը անցկացնում են հոտերը։ (Լատեքսի և memory foam ներքնակները երկար ժամանակ ուղիղ արևի տակ չպահել։)
Քայլ 5․ Վերադարձնել ներքնակերեսի մեջ և հավաքել անկողինը
- Ծածկեք լիարժեք հակամիզային ծածաշապիկով (պաշտպանություն տիզերից, հատկապես, եթե ալերգիա ունեք):
- Եթե ունեք, օգտագործեք առանձին լվացվող ծածկաշապիկ:
- Ծածկեք մաքուր սպիտակեղենով: Լվացեք սավանները շաբաթը մեկ անգամ (եթե ալերգիա ունեք՝ տաք ռեժիմով):

Ներքնակի շրջման/պտտման եղանակներ
- Միակողմանի / pillow-top / հիբրիդ․ պտտել 180° (գլուխ ↔ ոտքեր)։ Չպետք է շրջել։
- Երկկողմանի․ պարբերաբար շրջել և պտտել՝ մաշվածությունը հավասարեցնելու համար։
Եռամսյակային ռիթմ (կապված եղանակներից)
- Մարտ․ խորը մաքրում + շրջում/պտտում
- Հունիս․ արագ չոր մաքրում (փոշեկուլ) + շրջում/պտտում
- Սեպտեմբեր․ խորը մաքրում + շրջում/պտտում
- Դեկտեմբեր․ արագ չոր մաքրում (փոշեկուլ) + շրջում/պտտում
Տարեկան հավելումներ
- Գարուն․ ստուգել ներքնակի թեքվածք/ծայրերի դեֆորմացիան, ամրացնել մահճակալի պտուտակները։
- Աշուն․ լվանալ կամ փոխարինել պաշտպանիչ պաստառը։ Եթե բծերը չեն հեռանում՝ մտածել մասնագիտական մաքրման մասին։
Հարմար «ժամացույց» ըստ հաճախականության
- Sheets (սպիտակեղեն)․ շաբաթական 1 անգամ (տաք լվացում)
- Ներքնակերես/ծածկաշապիկ․ յուրաքանչյուր 1–3 ամիսը մեկ
- Բարձեր․ լվանալ յուրաքանչյուր 3–6 ամիսը մեկ, փոխարինել 1–2 տարին մեկ
- Ներքնակ․ միջին ծառայության ժամկետը՝ 7–10 տարի








